Tanıma ve Tenfiz

Yabancı bir mahkemenin verdiği karar Türkiye'de kendiliğinden sonuç doğurmaz. Kararın burada hüküm ifade etmesi için tanıma, icra edilebilmesi için ise tenfiz kararı alınması gerekir. Büromuz bu davaları yürütmekte ve dava öncesinde dosyanın gerekli koşulları taşıyıp taşımadığını incelemektedir.

Aşağıda tanıma ile tenfiz arasındaki farkı, aranan koşulları, sürecin nasıl işlediğini ve sık sorulan soruların yanıtlarını bulabilirsiniz.

Tanıma ile tenfiz arasındaki fark nedir?

• Tanıma. Yabancı kararın kesin hüküm ve kesin delil etkisinin Türkiye'de kabul edilmesidir. Boşanmanın nüfus kütüğüne işlenmesi gibi icra gerektirmeyen sonuçlar için yeterlidir.
• Tenfiz. Kararın Türkiye'de icra edilebilir hâle gelmesidir. Nafaka, tazminat, velayet ve mal paylaşımı gibi yerine getirilmesi gereken hükümler için gerekir.
• Birlikte istenmesi. Tek bir boşanma kararı hem tanıma hem tenfiz gerektiren hükümler içerebilir; bu hâlde her iki talep birlikte ileri sürülür.
• İdari tescil yolu. Yabancı ülke adlî veya idarî makamlarınca verilen boşanma kararlarının nüfus kütüğüne tescili için kanunda ayrı bir idari yol öngörülmüştür. Bu yol bir dava değildir ve kendi koşullarına tabidir.

Tanıma ve tenfiz için hangi koşullar aranır?

• Karşılıklılık. Kararın verildiği devletle Türkiye arasında sözleşme, kanun hükmü ya da fiilî uygulamaya dayanan karşılıklılık bulunmalıdır. Bu koşul yalnızca tenfizde aranır; tanıma davasında aranmaz.
• Kesinleşme. Karar, verildiği ülke hukukuna göre kesinleşmiş olmalı ve kesinleşme şerhi taşımalıdır.
• Münhasır yetki. Karar, Türk mahkemelerinin münhasır yetkisine giren bir konuda verilmiş olmamalıdır.
• Kamu düzeni. Hüküm, Türk kamu düzenine açıkça aykırı olmamalıdır.
• Savunma hakkı. Aleyhine karar verilen tarafa o ülke kanunlarına uygun biçimde davetiye tebliğ edilmiş olmalı, taraf usulüne uygun temsil edilmiş ve savunma hakkı kısıtlanmamış olmalıdır.

Süreç nasıl işler?

• Belgelerin hazırlanması. Kararın onaylı örneği, kesinleşme şerhi, apostil ya da konsolosluk onayı ve bunların yeminli tercümeleri dosyaya eklenir.
• Görevli mahkeme. Tanıma ve tenfiz davaları asliye mahkemesinde görülür; boşanma kararları bakımından görevli mahkeme aile mahkemesidir.
• Yetkili mahkeme. Dava, kendisine karşı tenfiz istenen kişinin Türkiye'deki yerleşim yeri mahkemesinde açılır; yerleşim yeri yoksa sâkin olduğu yer, o da yoksa Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemelerinden birinde açılabilir.
• Yargılama. Basit yargılama usulü uygulanır. Mahkeme yabancı kararın esasını yeniden incelemez; yalnızca kanunda aranan koşulların bulunup bulunmadığını denetler.
• Karar ve sonrası. Karar kesinleştikten sonra nüfus müdürlüğüne bildirilerek kütüğe işlenir ya da tenfiz edilen hüküm icraya konulabilir.

Hangi işlemleri yürütüyoruz?

• Yabancı boşanma kararlarının tanınması ve tenfizi davalarını açmak ve takip etmek
• Nafaka, velayet ve tazminata ilişkin yabancı hükümlerin tenfizini istemek
• Yabancı hakem kararlarının tenfizi taleplerini yürütmek
• Yabancı ülkede verilen boşanma kararlarının idari yolla nüfusa tescili sürecini takip etmek
• Kesinleşme şerhi, apostil ve yeminli tercüme süreçlerini yürütmek
• Özel yetkili vekâletname ile müvekkilin Türkiye'ye gelmeden davayı takip etmesini sağlamak
• Karşı tarafın adresinin bilinmediği dosyalarda adres araştırması ve tebligat sürecini yürütmek
• Kesinleşen kararın nüfus kütüğüne işlenmesini ve icraya konulmasını takip etmek

Takip ettiğimiz dosya türleri

• Aile hukukuna ilişkin kararlar: boşanma, velayet, kişisel ilişki ve nafaka hükümleri
• Malvarlığına ilişkin kararlar: tazminat, alacak ve mal rejiminden doğan hükümler
• Ticari ve tahkim kararları: yabancı hakem kararlarının tenfizi
• Kişi hâllerine ilişkin kararlar: soybağı, evlat edinme ve isim değişikliğine dair hükümler
• İdari tescil dosyaları: yabancı makam kararlarının nüfus kütüğüne tescili başvuruları

Davalar hangi mahkemelerde görülüyor?

Dava, kendisine karşı tenfiz istenen kişinin Türkiye'deki yerleşim yeri mahkemesinde açılır. Tarafların Türkiye'de yerleşim yeri bulunmaması hâlinde yetkili mahkemeler Ankara, İstanbul ve İzmir mahkemeleridir. Uzun süredir yurt dışında yaşayan kişilerin nüfus kayıtlarındaki adres yurt dışı olarak göründüğünden bu kural, uygulamada bir istisna değil ana yol hâline gelir. Bu kapsamda yurt dışından başvuran müvekkillerimizin tanıma ve tenfiz süreçleri büromuzca doğrudan İstanbul mahkemeleri nezdinde yürütülmektedir.

• Boşanma kararlarının tanınması ve tenfizi aile mahkemelerinde
• Diğer kararlar bakımından asliye hukuk mahkemelerinde
• İstanbul Anadolu Adliyesi ve İstanbul Adliyesi'ndeki aile mahkemeleri
• Kocaeli ve Sakarya adliyelerindeki aile mahkemeleri; bu kararlara karşı istinaf başvuruları Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi'ne yapılır
• Kesinleşmeden sonra ilgili nüfus müdürlüğü ya da icra dairesi

Dava süreçleri ve hukuki danışmanlık talepleriniz için iletişim formumuz üzerinden bilgi iletebilir veya Kadıköy'deki büromuzdan randevu oluşturabilirsiniz.

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir ve somut bir uyuşmazlığa ilişkin hukuki görüş yerine geçmez.